เคยเป็นไหม จะซื้อตั๋วหนังแต่ละทีต้องหาส่วนลด หรือบางเดือนอยากดูหนังในโรงหลายเรื่อง แต่ต้องตัดใจเลือกดูแค่เรื่องเดียว ยิ่งกว่านั้นคือไม่ไปดูเลยและรอหนังลงสตรีมมิงทีเดียว ถ้าคุณมีพฤตกรรมแบบนี้ บอกเลยว่าไม่แปลก เพราะราคาตั๋วหนังในไทยไม่สัมพันธ์กับค่าครองชีพ จากการเก็บข้อมูลราคาตั๋วหนังในกรุงเทพฯ พบว่าราคาตั๋วหนังที่นั่งสแตนดาร์ดเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 220 บาท ขณะที่อัตราค่าแรงขั้นต่ำในกรุงเทพฯ คือ 400 บาท หมายความว่าราคาตั๋วหนังมากกว่าครึ่งหนึ่งของค่าแรงขั้นต่ำต่อวัน

หนึ่งในสาเหตุที่ตั๋วหนังมีราคาสูงขนาดนี้ เพราะตลาดโรงภาพยนตร์ในไทยเป็นตลาดผู้เล่นสองรายหรือ Duopoly ที่แข่งขันกันโดยโรงมัลติเพล็กซ์หลักเพียง 2 เจ้า คือ Major Ciniplex และ SF Cinema แต่นอกจากนี้ ในกรุงเทพฯ ยังมีโรงหนังอิสระแห่งเล็กๆ อยู่ด้วยเช่นกัน และโรงหนังอิสระส่วนมากมีราคาตั๋วถูกกว่าโรงมัลติเพล็กซ์ทั้งสอง

รูปแบบการตลาดที่เราเห็นความแตกต่างคือ โรงมัลติเพล็กซ์รายใหญ่ทั้ง 2 เจ้ามีราคาตั๋วโดดไปจากโรงภาพยนตร์อิสระ แต่โรงภาพยนตร์รายใหญ่จะมีโปรโมชันร่วมกับพาร์ทเนอร์ที่ผู้ชมสามารถใช้ลดราคาตั๋วได้ ขณะที่โรงภาพยนตร์อิสระไม่ได้ทำการตลาดแบบเป็นพาร์ทเนอร์กับแบรนด์ใดๆ และไม่ได้มีโปรโมชันส่วนลดตั๋วหนังให้ผู้บริโภค 

DataHatch ชวนดูข้อมูลว่ามีแบรนด์ประเภทไหนบ้างที่เป็นพาร์ทเนอร์กับโรงหนัง และเขากำหนดเงื่อนไขโปรโมชันยังไงในวันที่ผู้บริโภคไม่พร้อมจ่ายราคาเต็ม พร้อมส่องตลาดโรงภาพยนตร์ในไทยผ่านมุมมองเศรษฐศาสตร์กับ ผศ.ดร.พรเทพ เบญญาอภิกุล คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ผู้จัดทำรายงานการวิเคราะห์สภาพการแข่งขันอุตสาหกรรมโรงภาพยนตร์ ควบคู่ไปกับการเปิดมุมมองบทบาทของไมโครซีนีม่ากับการสร้างวัฒนธรรมการดูหนัง คุยกับ หมู-กฤตวิทย์ หริมเทพาธิป นายกสมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมภาพยนตร์ (สมาคมไมโครซีนีม่า) และผู้ร่วมก่อตั้ง Documentary Club

อ้างอิง

โรงหนังอิสระค่าตั๋วถูกกว่าโรงหนังรายใหญ่: โลเคชันมีผลต่อการกำหนดราคาบัตรชมภาพยนตร์ แต่รูปแบบโรงก็มีผลเช่นกัน

โรงหนังแถวบ้านราคาตั๋วเท่าไหร่กัน สูงหรือต่ำกว่าสองร้อยบาท ที่ถามแบบนี้ก็เพราะโรงหนังแต่ละแห่ง ต่อให้เป็นแบรนด์เดียวกันก็ราคาไม่เท่ากัน เพื่อให้เปรียบเทียบข้อมูลราคาตั๋วกับค่าครองชีพของแต่ละย่านได้ง่าย เราจึงลองปักหมุดราคาบัตรชมภาพยนตร์จากโรงหนังแต่ละมุมเมืองเฉพาะในกรุงเทพมหานครและพื้นที่ใกล้เคียง เพื่อดูว่าโลเคชันมีผลต่อการตั้งราคาบัตรชมภาพยนตร์มากแค่ไหน

โดยข้อมูลที่เก็บมาเป็นราคาพื้นฐาน ไม่ได้คำนวณส่วนลดพิเศษ และที่นั่งชั้นพิเศษ จากข้อมูลจะเห็นว่าโรงหนังมัลติเพล็กซ์ใจกลางเมือง บริเวณปทุมวันและพร้อมพงษ์มีแนวโน้มของราคาที่สูงกว่าโรงหนังในพื้นที่อื่นจริง ในราคาราว 260-350 อย่างไรก็ตาม ก็จะมีกรณีอย่างโรง SF Cinema ที่ MBK Center ที่ราคาต่ำกว่าโรงอื่นในละแวกที่ราคา 180 บาท ขณะเดียวกันก็มีโรงนอกเมืองที่ราคาสูง เช่น Major Fashion Island ที่ราคาพุ่งไปถึง 260 บาท ซึ่ง ผศ.ดร.พรเทพ เบญญาอภิกุล คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ชี้ว่า นอกจากปัจจัยด้านโลเคชัน ความต้องการผู้ชมในบริเวณต่างๆ และสภาพของโรงหนังก็มีผลต่อการกำหนดราคาของแต่ละโรงเช่นกัน

แต่ข้อสังเกตที่น่าสนใจคือ โรงภาพยนตร์อิสระส่วนมากมีราคาตั๋วที่ต่ำกว่าในอัตราที่เท่ากัน แม้ตอนต้นเราจะตั้งข้อสังเกตว่าโรงภาพยนตร์ใจกลางเมืองมีราคาบัตรชมภาพยนตร์สูงกว่า แต่โรงหนังอิสระอย่าง House Samyan ที่ตั้งอยู่สามย่าน และ Cinema Oasis ที่ตั้งอยู่พร้อมพงษ์ กลับมีราคาเท่ากันอยู่ที่ 160 บาท เช่นเดียวกับ Doc Club & Friends ที่อยู่บริเวณ BTS ปุณณวิถีก็ราคา 160 บาทเช่นกัน มีเพียงศาลาเสน่หาแห่งเดียว ที่ลักษณะกิจการเป็นบาร์ไวน์ร่วมด้วย และมีพื้นที่นั่งในโรงหนังเพียง 16 ที่นั่ง ที่ราคาตั๋วหนังต่ำสุดที่นั่งละ 320 บาท

ผศ.ดร.พรเทพ ให้ข้อมูลว่า ตลาดโรงภาพยนตร์ในไทยเรียกได้ว่าเป็นตลาด Duopoly คือตลาดที่ผู้เล่นรายใหญ่ 2 รายมีส่วนแบ่งตลาดรวมกันเกินกว่า 70% ในที่นี้ได้แก่ Major Cineplex และ SF Cinema โดย Major Cineplex มีส่วนแบ่งตลาดสูงสุด ส่วนโรงหนังอิสระที่กระจายตามพื้นที่ต่างๆ มีส่วนแบ่งตลาดน้อยมาก ซึ่งเมื่อเป็นเช่นนี้ ผู้ประกอบการรายใหญ่ก็ย่อมมีอำนาจในการกำหนดราคาบัตรชมภาพยนตร์ในท้องตลาด

ทั้งนี้ เมื่อเป็นธุรกิจใหญ่หมายความว่าผู้ประกอบการต้องดำเนินธุรกิจกับคู่ค้าหลายด้าน ด้านหนึ่งคือกับผู้ชม ในการเป็นผู้ให้บริการ ด้านต่อมาคือผู้ผลิตและตัวแทนจำหน่ายหนังที่ต้องทำสัญญาการฉายหนังร่วมกัน นอกจากนี้ ยังมีพาร์ทเนอร์ทางธุรกิจ คือแบรนด์ต่างๆ ที่จัดโปรโมชันร่วมกันและแบรนด์ที่ซื้อโฆษณาในโรงภาพยนตร์ ซึ่งผู้ประกอบการรายใหญ่ต้องบริหารอำนาจเหล่านี้ให้สอดคล้องกับพาร์ทเนอร์ทางธุรกิจด้วย ไม่ใช่แค่เพียงผู้ชม 

แล้วความรู้สึกของเราในฐานะผู้ชมที่รู้สึกว่าตั๋วหนังแพงนี่มันแพงจริงไหม? ผศ.ดร.พรเทพ ให้ข้อมูลว่า จากที่ ผศ.ดร.พรเทพได้จัดทำรายงานวิจัยเมื่อปี 2553 ได้เปรียบเทียบราคาตั๋วหนังของไทยกับต่างประเทศ พบว่าราคาตั๋วหนังในไทยมีราคาต่ำกว่าในหลายประเทศ เช่น ออสเตรเลีย ญี่ปุ่น สหราชอาณาจักร แต่เมื่อนำราคามาปรับกับอำนาจซื้อและปรับกับมาตรฐานการดำรงชีพ คือคำนวณว่าราคาตั๋วหนังเป็นกี่เปอร์เซ็นต์ของค่าใช้จ่ายในการดำรงชีวิต พบว่าอัตราราคาตั๋วหนังของไทยสูงกว่าประเทศอื่นๆ ที่กล่าวมาข้างต้นทั้งหมด สะท้อนว่าราคาตั๋วหนังเป็นเงินจำนวนมากของการดำรงชีวิตของคนไทย

อย่างไรก็ดี ด้วยโครงสร้างตลาดแบบนี้ โรงภาพยนตร์มักไม่แข่งขันกันด้านราคา แต่จะแข่งขันกันในทางอื่นแทน เช่น โปรโมชันของพาร์ทเนอร์ เทคโนโลยีเครื่องฉายภาพยนตร์ เป็นต้น

“ด้วยโครงสร้างตลาดแบบนี้ โรงหนังเขาจะไม่ค่อยแข่งขันกันด้านราคาเท่าไร ถ้าเกิดเราไปสังเกตดูเราก็จะพบว่าราคาค่อนข้างสูงทั้งสองโรง อาจมีการต่างกันนิดหน่อย แต่ว่าเขาไม่ได้ใช้การตัดราคาเป็นประเด็นของการให้บริการ เขาก็จะไปแข่งทางด้านอื่น แข่งทางด้านส่วนลดของพาร์ทเนอร์ แข่งทางด้านเครื่องฉาย ราคาก็อาจมีแต่ว่าน้อย เพราะมันไม่มีเหตุผลอะไรที่เขาจะต้องไปตัดราคากัน” ผศ.ดร.พรเทพกล่าว

ในฝั่งโรงภาพยนตร์อิสระ หมู-กฤตวิทย์ หริมเทพาธิป นายกสมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมภาพยนตร์ (สมาคมไมโครซีนีม่า) และผู้ร่วมก่อตั้ง Documentary Club แบ่งปันแง่มุมการกำหนดราคาตั๋วหนังของโรงภาพยนตร์ Doc Club & Pub. ในตอนก่อตั้งครั้งแรกเมื่อประมาณ 5 ปีที่แล้วว่า เขามองว่าหากภาพยนตร์เป็นความบันเทิงราคาถูกที่เข้าถึงง่าย ตั๋วหนังไม่ควรแพงเกินกว่าราคาข้าวแกง 2 จาน จึงตั้งราคาตั๋วหนังที่ 150 บาท ก่อนจะปรับเป็น 160 บาทในปัจจุบัน

“เชื่อส่วนตัวว่าถ้าหนังจะเป็นความบันเทิงราคาถูก เข้าถึงง่าย ราคาไม่ควรเกินไปกว่าข้าว 2 จาน จริงๆ ตอนนั้นอยากให้ร้อยนึงด้วยซ้ำ แต่ก็ยังยากในเรื่องของค่าเช่า เรื่องโอกาสที่จะสร้างผลตอบแทนให้อยู่รอดได้ ก็เลยตั้งที่ 150 บาท และเมื่อมันเป็นความบันเทิงราคาไม่สูง มันก็จะทำให้กลุ่มคนโดยเฉพาะกลุ่มคนรุ่นใหม่มีโอกาสเข้าถึงมันได้ง่ายขึ้น และเมื่อเข้าถึงได้ง่ายขึ้น เราอยากทำให้มันเกิดวัฒนธรรมการดูหนัง มันก็อาจค่อยๆ ก่อตัวขึ้นมาได้” กฤตวิทย์กล่าว และเสริมว่าเขามีความตั้งใจที่จะทำให้คนรุ่นใหม่ๆ ที่คุ้นเคยกับการดูหนังผ่านแพลตฟอร์มสตรีมมิง ได้รู้ว่าการดูหนังในโรงกับผู้อื่นเป็นประสบการณ์อีกแบบ

ระบบสะสมแต้ม (Loyalty Program) กลยุทธ์ทางการตลาดที่พาร์ทเนอร์ของโรงหนังเลือกใช้

ในเมื่อตั๋วหนังราคาแพงขนาดนี้ ใครบ้างจะไม่อยากได้ส่วนลด

เวลาซื้อตั๋วหนังจากโรงหนังรายใหญ่ ก่อนจะจ่ายเงิน เรามักจะเจอกับหน้าแสดงโปรโมชันก่อนเสมอว่าต้องการใช้โปรโมชันอะไรหรือเปล่า ซึ่งโปรโมชันเหล่านี้มักจะมาจากแบรนด์ต่างๆ ที่เป็นพาร์ทเนอร์ทางการตลาดกับโรงหนัง ตัวอย่างที่เราเห็นบ่อยๆ และคุ้นเคยกันดี ได้แก่ บัตรเครดิตของธนาคารต่างๆ ค่ายมือถือ เป็นต้น 

แต่จริงๆ แล้วยังมีกลุ่มบริษัทที่เป็นพาร์ทเนอร์กับโรงหนังมากกว่านั้น DataHatch จึงรวบรวมข้อมูล ณ วันที่ 22 กันยายน 2569 มา โดยสามารถจัดกลุ่มบริษัทที่เป็นพาร์ทเนอร์กับโรงภาพยนตร์ได้ 9 กลุ่ม ดังนี้ บริษัทการเงิน (ธนาคาร), E-Wallet, บริษัทประกัน, บริษัทพลังงาน, สมาร์ตโฟน, ค่ายโทรศัพท์, Loyalty Platform, บริษัทอาหารและเครื่องดื่ม และอื่นๆ 

ทั้งนี้ มีบางบริษัทที่เป็นกลุ่มบริษัทประเภทอื่นแต่มีผลิตภัณฑ์ที่เป็นระบบสะสมแต้ม เช่น Blueplus+ ของปตท. เราจัดกลุ่มไว้ในกลุ่มบริษัทพลังงาน

โดยกลุ่มบริษัทที่มีสัดส่วนเยอะที่สุด คือบริษัทการเงิน รองลงมาคือบริษัทที่ทำผลิตภัณฑ์ Loyalty Platform หรือระบบสะสมแต้ม เช่น The 1, Amaze point ผศ.ดร.พรเทพ เบญญาอภิกุล คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ อธิบายว่า กลุ่มผลิตภัณฑ์ 9 กลุ่มนี้ คือผลิตภัณฑ์เกือบทั้งหมดที่ผู้คนใช้ในชีวิตประจำวัน

ผศ.ดร.พรเทพตั้งข้อสังเกตว่า ตั๋วหนังมีแนวโน้มที่จะเป็นสิทธิประโยชน์ยอดนิยมสำหรับคนที่ใช้โปรแกรมสะสมความภักดี (Loyalty Program) ของแบรนด์ต่างๆ พูดให้เข้าใจง่ายๆ ก็คือระบบสะสมแต้มที่ดึงดูดให้เราเป็นลูกค้าประจำของแบรนด์เดิมตลอดไปนั่นเอง

เมื่อตั๋วหนังมีราคาสูง คนที่เป็นลูกค้าของผลิตภัณฑ์อะไรที่นำมาใช้เป็นส่วนลดหรือแลกตั๋วฟรีได้ก็อยากจะใช้โปรโมชันนั้น ซึ่ง Loyalty Program นี้เองก็เป็นกลยุทธ์ทางการตลาดของแบรนด์ต่างๆ ว่าลูกค้าสามารถนำแต้มไปแลกสิทธิประโยชน์ต่างๆ ได้ ซึ่งตั๋วหนังคือหนึ่งในนั้น

“อยากให้มองว่ามันเป็นหนึ่งในกลยุทธ์การแข่งขันของผู้ประกอบการ ที่มันอาจไม่ใช่ราคา แต่เป็นการแข่งขันด้านการให้บริการ แล้วในอุตสาหกรรมที่มีการแข่งขัน เช่น บัตรเครดิต ทุกธนาคารออกบัตรเครดิต มีให้ผู้บริโภคเลือกหลากหลาย เพราะฉะนั้น Loyalty Program หรืออะไรก็ตาม ถ้ามันมีการแข่งขัน มันก็นำเสนอให้กับผู้บริโภคได้มากขึ้น” 

ซึ่งทั้งผศ.ดร.พรเทพ และหมู-กฤตวิทย์ หริมเทพาธิป นายกสมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมภาพยนตร์ (สมาคมไมโครซีนีม่า) และผู้ร่วมก่อตั้ง Documentary Club อธิบายตรงกันว่าสาเหตุที่แบรนด์ต่างๆ เลือกเป็นพาร์ทเนอร์ทางการค้าเพียงกับโรงหนังรายใหญ่ 2 เจ้า ไม่สนใจทำกับโรงภาพยนตร์ขนาดเล็ก เพราะโรงภาพยตร์ขนาดเล็กไม่มีความน่าดึงดูดทางการตลาดมากพอ มีผู้ชมจำนวนไม่มาก แบรนด์ต่างๆ จึงมักดีลธุรกิจกับผู้ประกอบการรายใหญ่ก่อน เพราะลูกค้าได้ประโยชน์เยอะกว่า

ลูกค้าอาจดูเหมือนได้ประโยชน์หากมองในมุมผู้ใช้บริการสินค้าและบริการต่างๆ ที่มีการแข่งขันกันผ่าน Loyalty Program เยอะ แต่ในมุมของผู้ใช้บริการโรงหนัง ซึ่งเป็นตลาดผู้เล่นสองราย (Duopoly) ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่ารูปแบบตลาดนี้ทำให้ผู้ประกอบการมีอำนาจในการกำหนดราคา ซึ่งทำให้ผู้บริโภคต้องจ่ายค่าตั๋วหนังในราคาสูงอยู่ดี  

“อำนาจตลาดของโรงหนังก็อาจทำให้ผู้บริโภคเสียประโยชน์ ตั๋วมันแพง เราเลยต้องมาใช้คะแนนจาก Loyalty Program ของเรา แทนที่เราจะเอาไปใช้กับอย่างอื่น เอาคะแนนมาแลกก็สูงอยู่ดี ต้องใช้แต้มเท่าไหร่ในการเอามาแลก” ผศ.ดร.พรเทพกล่าว

ส่วนลด ไม่ใช่ได้มาฟรีๆ แต่ต้องมีอะไรมาแลก 

พอลองมาดูว่าเมื่อเป็นลูกค้าของแบรนด์ต่างๆ แล้ว มีเงื่อนไขอะไรบ้างที่ต้องทำเพื่อให้ได้ส่วนลดหรือเพื่อแลกรับตั๋วหนัง จากการเก็บข้อมูล ณ วันที่ 22 กันยายน 2569 พบว่ามี 5 รูปแบบ คือ 

  1. ลูกค้า/สมาชิกรับสิทธิแลกตั๋วหรือส่วนลด 
  2. ใช้คะแนนสะสมแลกตั๋วหรือรับส่วนลด
  3. ทำตามเงื่อนไขเพื่อแลกตั๋ว/ส่วนลด
  4. ชำระผ่านบัตรเครดิตเพื่อรับส่วนลด
  5. อื่นๆ โดยอื่นๆ ในที่นี้คือเงื่อนไขโดดเด่นที่ไม่สามารถจัดกลุ่มร่วมกับเงื่อนไขอื่นได้ เช่น ซื้อตั๋วหนัง รับเงินคืนในแพลตฟอร์ม E-commerce, ใช้โทรศัพท์หรือแท็บเล็ตตามรุ่นที่กำหนดแลกรับส่วนลดซื้อตั๋วหนัง

จากภาพจะเห็นได้ว่าการใช้คะแนนสะสมเป็นกลุ่มที่มีสัดส่วนมากที่สุด ทั้งของ Major Cineplex ที่ 46.2% และ SF Cinema ที่ 48.8% ซึ่งการทำระบบสะสมแต้ม (Loyalty Program) เป็นกลยุทธ์ที่หลายแบรนด์เลือกทำ ทั้งนี้ บางแบรนด์อาจมีการทำโปรโมชันมากกว่า 1 รูปแบบเช่นกัน

ผศ.ดร.พรเทพ เบญญาอภิกุล คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ให้ข้อมูลว่า Loyalty Program เป็นกลยุทธ์ในการรักษาฐานลูกค้าของผู้ประกอบการ ทำให้ลูกค้าเกิดความรู้สึกเสียดายและไม่อยากเปลี่ยนเปลี่ยนผู้ให้บริการ เมื่อลูกค้าเสียดาย ต่อให้บริการของแบรนด์ใดๆ มีราคาสูงกว่า ลูกค้าก็ยังเลือกใช้อยู่ดีเพราะสะสมแต้มต่อได้ ในทางกลับกัน แบรนด์ก็สามารถนำฐานลูกค้าไปเจรจากับคู่ค้าทางธุรกิจได้

“เช่น ธนาคารใหญ่ไปเจรจากับ Major หรือ SF บอกว่าถ้าลูกค้าเราใช้แต้มไปแลกตั๋วหนังคุณได้ อัตรามันจะเป็นอย่างไร เราลูกค้าเยอะเลยนะ มันก็จะเป็นแต้มในการที่จะนำไปเจรจาต่อรองได้เหมือนกัน Loyalty Program เป็นเครื่องมือที่หลายๆ แบรนด์ใช้”

เมื่อคนไม่พร้อมจ่ายค่าตั๋วในราคาเต็ม การนำคะแนนสะสมจากผู้ให้บริการต่างๆ มาใช้เป็นส่วนลด จึงเป็นรูปแบบการตลาดที่ทั้งโรงหนังและพาร์ทเนอร์ต้องการทั้งคู่ ทั้งนี้ สิ่งที่น่าสนใจและเราไม่อาจรู้ได้คือโรงหนังและพาร์ทเนอร์มีการกำหนดข้อตกลงและเงื่อนไข (Terms and Conditions) ในการทำธุรกิจร่วมกันอย่างไรบ้าง

การตลาดรูปแบบนี้ทำให้เห็นว่า หากบริการใดมีสิทธิประโยชน์ที่ผู้บริโภคสามารถนำไปแลกส่วนลดหรือแลกตั๋วหนังได้ และผู้บริโภคอยากดูหนังอยู่แล้ว ก็ถือเป็นสิทธิประโยชน์ที่ตอบโจทย์ผู้บริโภค ขณะเดียวกัน เมื่อตั๋วหนังราคาสูง ก็มีคนที่อยากดูหนังจึงต้องหาส่วนลด แต่ถ้าไม่มีส่วนลดก็อาจทำให้ตัดสินใจไม่ไปดูหนังเลยเช่นกัน ซึ่งยังคงเป็นปัญหาเรื่องจำนวนเงินที่ต้องจ่ายเพื่อการเข้าถึงภาพยนตร์ ที่ไม่สัมพันธ์กับค่าครองชีพของคนไทยในปัจจุบัน

นอกจากประเด็นเรื่องราคาตั๋วหนังแล้ว สาเหตุสำคัญที่คนเข้าโรงหนังน้อยลงเพราะการเข้ามาของสตรีมมิงแพลตฟอร์ม ซึ่งทั้งโรงหนังรายใหญ่และโรงหนังอิสระล้วนได้รับผลกระทบ โรงหนังจึงต้องปรับตัวเพื่อให้อยู่รอด โดยการทำให้ผู้ชมได้ประสบการณ์กลับไปมากกว่าเพียงแค่การมาดูหนัง

โรงหนังรายใหญ่มักจะแข่งขันกันด้วยเทคโนโลยีการฉายภาพ ระบบเสียง เช่น ระบบ IMAX, 4DX หรือ Dolby Atmos ซึ่งเป็นประสบการณ์การดูหนังที่เหนือขั้นกว่าการดูจากสตรีมมิงแพลตฟอร์มที่บ้าน และผู้คนก็ยอมจ่ายเพื่อประสบการณ์เหล่านี้ เช่น ปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นกับ The Odyssey ภาพยนตร์ลำดับล่าสุดของคริสโตเฟอร์ โนแลน ที่ถ่ายด้วยฟิล์ม IMAX และฉายด้วยระบบ IMAX ซึ่งมีคนจองเกือบเต็มโรงอยู่หลายสัปดาห์ และเข้าฉายในระบบ IMAX เป็นระยะเวลาเกือบ 2 เดือน

นอกจากนี้ ยังมีบริการเสริมต่างๆ ในบางโรง เช่น โรงหนัง Emprive Cineclub ในเครือ SF ที่มีบัตรเทียร์พิเศษ ‘First Class Seat’ สามารถรับประทานอาหารบุฟเฟต์ในจุดที่เรียกว่า Director Louge ก่อนชมภาพยนตร์ได้

“โรงหนังเขาปรับตัวในส่วนที่เขาต้องนําเสนอประสบการณ์อย่างอื่นที่ไม่ใช่แค่สำหรับคนอยากดูหนัง เราจะเห็นว่ามันต้องมีระบบ IMAX, 4DX หรือมีบริการ Luxury มีบุฟเฟต์ให้กินก่อนดูหนัง … สตรีมมิงทำให้คนไปโรงหนังน้อยลงจริง ถ้าอยากดูหนังก็ดูที่บ้านได้ แต่ว่าถ้าไปโรงหนังมันได้มากกว่านั้น” ผศ.ดร.พรเทพ เบญญาอภิกุล คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าว

ด้านโรงหนังอิสระ หมู-กฤตวิทย์ หริมเทพาธิป นายกสมาคมส่งเสริมวัฒนธรรมภาพยนตร์ (สมาคมไมโครซีนีม่า) และผู้ร่วมก่อตั้ง Documentary Club เล่าว่าประสบการณ์ดูหนังในโรงกับผู้อื่นเป็นประสบการณ์ที่ต่างจากการดูหนังคนเดียว เพราะการได้เห็นรีแอ็กชันของผู้ชมคนอื่นทำให้เราสามารถเข้าใจหนังได้มากขึ้น พร้อมย้ำว่าความสำคัญของโรงหนังขนาดเล็กคือการเปิดพื้นที่ให้คนได้มาเจอกัน และมี Community การดูหนังร่วมกัน ซึ่งเป็นความตั้งใจของกฤตวิทย์ที่อยากสร้างวัฒนธรรมการดูหนังในไทย

“ตั้งใจที่จะทำให้คนรุ่นใหม่ๆ ที่อาจคุ้นเคยกับการดูสตรีมมิงได้รู้ว่าการดูหนังในโรงกับคนดูมันเป็นประสบการณ์อีกแบบ เราพยายามย้ำเสมอว่าการดูหนังในโรงกับคนอื่น มันต่างจากการดูหนังคนเดียว … การเป็นโรงหนังขนาดเล็กมันก็เอื้อให้คนที่มาดูมีโอกาสเจอกัน มีโอกาสเกิด Community ในการดูหนังร่วมกัน” กฤตวิทย์กล่าว

มากไปกว่านั้น นายกสมาคมไมโครซีนีม่ายกตัวอย่างสถานการณ์ในประเทศญี่ปุ่นให้ฟังว่า การเกิดขึ้นของโรงหนังขนาดเล็กทั่วประเทศทำให้เกิดผู้จัดจำหน่ายรายเล็กที่โฟกัสหนังเฉพาะกลุ่ม ผู้จัดจำหน่ายเหล่านี้จะคอยหาหนังมาทำการตลาดและป้อนให้โรงหนังขนาดเล็ก เมื่อผู้จัดจำหน่ายแต่ละรายสั่งสมรสนิยมของตัวเองที่แตกต่างกันไป ผู้ชมก็จะจดจำแบรนด์ได้ว่าผู้จัดจำหน่ายเจ้าไหนจัดฉายหนังแนวไหน ตรงกับรสนิยมตนหรือไม่ ทำให้สื่อสารกับคนดูได้ง่ายขึ้น และค่อยๆ สร้างกลุ่มผู้ชมที่กระจายตัวไปตามพื้นที่ต่างๆ จนเกิดวัฒนธรรมการดูหนังที่หลากหลาย คนดูสนุกกับหนังได้มากกว่าเพียงหนังในกระแส

กฤตวิทย์ชี้ว่า เมื่อเป็นเช่นนี้ สุดท้ายแล้วผู้ที่ได้ประโยชน์สูงสุดคือโรงภาพยนตร์รายใหญ่ เพราะโรงภาพยนตร์ขนาดเล็กรองรับผู้ชมได้เพียงไม่เกิน 50 ที่นั่ง กระนั้น ด้วยวัฒนธรรมการดูหนังที่เติบโตขึ้น ผู้ชมกลุ่มเล็กนี้สามารถเพาะผู้ชมได้อีกมหาศาล และผู้ชมที่เกิดใหม่เหล่านี้ก็จะกลายไปเป็นผู้ชมของโรงรายใหญ่อยู่ดี และเมื่อมีหนังไฮไลต์เข้าฉาย โรงรายใหญ่ก็สามารถดึงผู้ชมเหล่านี้เข้ามาดูในโรงของตนได้ 

สิ่งที่น่าสนใจคือ สภาพการณ์เช่นนี้จะทำให้โรงรายใหญ่ลดความเสี่ยงในการนำหนังนอกกระแสเข้าฉาย และไม่ต้องฝืนฉายหนังอาร์ตเพียงเพราะเป็นเงื่อนไขของสตูดิโอหนังต่างประเทศที่มีเงื่อนไขว่าโรงหนังจะได้สิทธิ์ฉายหนังบล็อกบัสเตอร์ก็ต่อเมื่อฉายหนังนอกกระแสเรื่องอื่นจากทางผู้จัดจำหน่ายหรือสตูดิโอด้วย ดังนั้น หากวันหนึ่งที่วัฒนธรรมการดูหนังในไทยเฟื่องฟูขึ้น โรงภาพยนตร์รายใหญ่ก็จะมีฐานผู้ชมมากขึ้นด้วยเช่นกัน

“เราสร้างวัฒนธรรมการดูหนังไง เราไม่ได้สร้างวัฒนธรรมการดูหนังในโรงขนาดเล็ก สุดท้ายมันคือระบบนิเวศของโรงภาพยตร์ มันได้ประโยชน์จากสิ่งเหล่านี้ทั้งสิ้น” กฤตวิทย์ทิ้งท้าย